آسمان شب، کهن‌ترین کتاب تاریخ کیهان است. وقتی به دوردست‌های فضا می‌نگریم، به‌دلیل سرعت محدود نور، در حال ورق زدن صفحات گذشته و مشاهدهٔ جهانی جوان‌تر هستیم. در این قسمت از پادکست هشیوار، سفری شگفت‌انگیز را از نگاه گالیله و کشفیات انقلابی ادوین هابل آغاز می‌کنیم، به شاهکارهای تلسکوپ فضایی هابل می‌رسیم و در نهایت به مرزهای کنونی درک بشر با تلسکوپ فضایی جیمز وب (JWST) قدم می‌گذاریم.
در این گفتگوی عمیق و چندبعدی، بررسی می‌کنیم که چگونه تلسکوپ‌ها به ماشین زمان تبدیل می‌شوند، پدیدهٔ لنز گرانشی اینشتین چگونه تصویر کهکشان‌های بیش از ۱۰ میلیارد سال پیش را برای ما آشکار می‌کند، و راز رنگ‌آمیزی علمی در تصاویر فروسرخ چیست. همچنین از چالش‌های مهندسی خیره‌کنندهٔ جیمز وب در نقطه لاگرانژی L2، سپرهای حرارتی چندلایه، مرزهای مشاهده‌پذیر کیهان و تابش پس‌زمینه کیهانی (CMB) سخن می‌گوییم؛ تا در نهایت به پیوند اگزیستانسیال انسان با کائنات برسیم: این‌که اتم‌های بدن ما روزگاری در دل همین ستارگان و سحابی‌ها گداخته شده‌اند.
*میهمان برنامه:* محسن عاشوری | پژوهشگر و مروج نجوم، مدرس ستاره‌شناسی رصدی، عکاس آسمان شب و مدیر و برگزارکنندهٔ تورهای رصدی تخصصی
*میزبان:* مهدی شفا | پژوهشگر و میزبان پادکست هشیوار
*کتاب و منابع مطرح‌شده در گفتگو:* در این نشست به آلبوم‌ها و کتاب‌های مرجع ثبت تصاویر تلسکوپ فضایی هابل اشاره می‌شود: - عنوان انگلیسی: Hubble: A Journey Through Space and Time (NASA / David Devorkin) - ترجمه فارسی: هابل: سفری در فضا و زمان (مجموعه مقالات و تصاویر مأموریت هابل)
00:00 - مقدمه، پرسش‌های وجودی و آسمان شب به‌عنوان آرشیو کیهان 03:18 - تلسکوپ‌ها چگونه ماشین زمان هستند؟ فیزیک انتشار نور 08:35 - ادوین هابل، انبساط کیهان و تاریخچهٔ پرتاب تلسکوپ فضایی هابل 12:15 - رفع نقص اپتیکی آینه هابل و نخستین شاهکارهای رصدی 15:05 - تصویر فراژرف هابل (Hubble Deep Field) و کشف هزاران کهکشان 16:48 - لنز گرانشی اینشتین (Gravitational Lensing) و رصد ستاره ائارندل 21:40 - راز رنگ‌ها در تصاویر نجومی؛ هنر بصری یا رنگ‌آمیزی دقیق علمی؟ 31:05 - چرا تلسکوپ‌های فضایی روی سیارات نزدیک زوم نمی‌کنند؟ 36:00 - ضرورت ساخت تلسکوپ جیمز وب؛ عبور از مرز نور مرئی به فروسرخ 41:10 - طیف‌های الکترومغناطیسی و چرایی استقرار در نقطه لاگرانژی L2 49:45 - شاهکار مهندسی سپر حرارتی جیمز وب و دمای نزدیک به صفر مطلق 56:10 - محدودیت‌های رصدی کیهان، تابش پس‌زمینه کیهانی (CMB) و ماده تاریک 01:04:15 - توجیه اخلاقی و فلسفی بودجه‌های میلیاردی در کاوش‌های کیهانی 01:07:15 - تجربه حضور در تاریکی کویر، تماشای آسمان شب و تحول دیدگاه انسان 01:14:10 - از ماکروکیهان تا میکروکیهان؛ منشأ ستاره‌ای آهن در خون انسان 01:19:30 - رویدادهای نجومی دوره‌ای و جذابیت تورهای رصدی در طبیعت 01:23:45 - جمع‌بندی و کلام پایانی
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ اگر به کاوش در مرزهای علم، کیهان‌شناسی، تفکر نقادانه و تلاقی مفاهیم علمی با پرسش‌های بنیادی وجودی علاقه‌مندید، با مشترک شدن (Subscribe) در کانال «پادکست هشیوار» و فعال‌کردن زنگوله، همراه گفت‌وگوهای آینده ما در این مسیر آگاهی‌بخش باشید. اندیشه‌ها و پرسش‌های خود را نیز در بخش نظرات با ما در میان بگذارید.
Podden och tillhörande omslagsbild på den här sidan tillhör
Mehdi Shafa. Innehållet i podden är skapat av Mehdi Shafa och inte av,
eller tillsammans med, Poddtoppen.
