Młodzi szukają pracy, konsumenci oszczędzają na czarną godzinę, deficyt nadal wysoki

W dzisiejszym PB Brief mówimy o:

• Żywność przestanie hamować inflację? Mimo dotychczasowych spadków cen skupu produktów rolnych, gorsze zbiory oraz rosnące koszty produkcji – w tym drożejący gaz potrzebny do wyrobu nawozów – zapowiadają podwyżki cen żywności w sklepach.
• Nowy podatek na wsparcie przemysłu. Sejm rozpatrzy projekt pomocy dla firm energochłonnych (do 4,8 mld zł), który ma zostać sfinansowany z podwyżki stawki CIT do 30 proc. dla firm energetycznych i paliwowych. Pomoc uzależniono od inwestycji w zieloną transformację.
• Polacy boją się o gospodarkę i oszczędzają. Sprzedaż detaliczna i nastroje konsumenckie wskazują na powściągliwość w zakupach. Aż 65 proc. gospodarstw domowych odkłada pieniądze na czarną godzinę z obawy przed pogorszeniem sytuacji gospodarczej kraju.
• Drugi największy deficyt w Unii Europejskiej. Dane Eurostatu wskazują, że roczny deficyt fiskalny Polski sięgnął 6,5 proc. PKB, co daje nam drugie miejsce w UE za Rumunią. Dług publiczny wzrósł do 64,5 proc. PKB. Rząd już płaci wyższą rentownością 10-letnich obligacji skarbowych.
• Gwałtowny wzrost kosztów frachtu ropy. Koszty transportu surowca wzrosły globalnie siedmiokrotnie (do ponad 20 USD za baryłkę) w wyniku napięć na Bliskim Wschodzie, co zwiększa opłaty za ryzyko.
• Przecena ukraińskich spółek rolnych. Akcje firm rolniczych, takich jak Astarta, IMC czy KSG Agro, zanotowały wyraźne spadki po rosyjskich atakach na statki handlowe i infrastrukturę portową w obwodzie odeskim.
• Ryzyko bańki na rynku AI. Ken Griffin (Citadel) ostrzega przed bańką spekulacyjną wokół sztucznej inteligencji. Rosnące stopy procentowe i koszty kapitału mogą utrudnić pozyskiwanie pieniędzy przez fundusze venture capital na projekty technologiczne.
• Załamanie nastrojów wśród młodych. Aż 42 proc. Polaków w wieku 18–24 lata uważa, że znalezienie pracy jest bardzo trudne lub niemożliwe – to wzrost z 19 proc. sprzed czterech lat.
• Polski system emerytalny wśród najsłabszych. W 2060 roku co czwarty polski senior może żyć w ubóstwie ze względu na strukturę obecnego systemu emerytalnego, w którym stopa zastąpienia drastycznie spada.
• Energia elektryczna dla Big Techów. W Irlandii centra danych firm Google, Microsoft, Meta i AWS odpowiadają już za niemal 20 proc. całego krajowego zużycia prądu, a udział ten stale rośnie.